Kargonuz gümrükte, teslimat için 27,90 TL ödeyin diyen bir mesaj geldi ve gerçekten bekleyen bir kargonuz var. Karar vermek için mesajın tamamını okumanıza gerek yok: linkte son noktadan önceki isme bakın, solundaki her şey süs. Tıkladıysanız da yapılacaklar kısa, sırayla aşağıda.
Aşağıdakiler örnek metinlerdir. İçlerindeki numara ve adres uydurmadır, kimseye ait değildir.
Gönderen 0555 000 00 00: Gönderiniz gümrükte bekliyor. Teslimat için 27,90 TL gümrük bedelini ödeyin: ornek-kargo.example.com/tr
Gönderen 0555 000 00 00: Adres bilginiz eksik olduğu için paketiniz iade sürecine alındı. Adresinizi güncelleyin: ornek-kargo.example.com/adres
Gönderen 0555 000 00 00: e-Devlet hesabınıza 1 adet tebligat düştü. Görüntülemek için giriş yapın: turkiye.gov.tr.ornek-kargo.example.com
Üçünün de ortak yanı şu: acele ettiren bir gerekçe, küçük bir bedel ya da bir giriş isteği, ve tek bir bağlantı. Gerçek bir kargo şirketi ödemeyi SMS'teki linke bağlamaz; yurt dışı gönderide gümrük bedeli varsa bunu kendi uygulamasından ya da resmi sitesinden ödersiniz.
Kullanılan kelime dağarcığı da şaşırtıcı derecede dar. Bir tanesini gördüğünüzde diğerlerini de tanırsınız:
Metni okumaya bile gerek kalmadan karar verebileceğiniz yer bağlantının kendisidir. Bir internet adresinin kim olduğunu, en sağdaki noktadan önceki kısım söyler. Soluna ne yazılırsa yazılsın adresin sahibi değişmez.
| Mesajdaki adres | Neden şüpheli | Gerçeğinde nasıl görünür |
|---|---|---|
| turkiye.gov.tr.ornek-kargo.example.com | Sondaki asıl alan adı ornek-kargo.example.com. Kurum adı yalnızca soluna yazılmış. | e-Devlet Kapısı'nın adresi turkiye.gov.tr ile biter. |
| bit.ly ve benzeri kısaltılmış adresler | Gerçek adres gizlenir, dokunmadan göremezsiniz. | Kurumlar kendi adreslerini açıkça yazar. |
| 185.0.0.0 gibi yalnız rakamlardan oluşan adres | Alan adı hiç alınmamış, doğrudan bir sunucuya bağlanılıyor. | Kurumsal sayfaların hepsinin adı vardır. |
Buna bir de ucuza dağıtılan uzantılar ekleniyor: adresin sonu icu, cfd, tk, sbs gibi biterse tedbirli olun. Bir başka oyun da harf benzerliği: Latin harflerine benzeyen yabancı harflerle yazılmış ya da xn-- ile başlayan adresler, gözle bakınca gerçeğinden ayırt edilemez. Turkcaller bu uzantıları, kısaltılmış adresleri ve harf benzerliğiyle yazılmış adresleri yapısal işaret olarak sayar ve mesajın içeriğinden bağımsız değerlendirir.
Kargo şirketleri, bankalar, e-Devlet ve kamu kurumları size cep telefonu numarasından mesaj atmaz. Kayıtlı bir gönderici başlığı kullanırlar, yani mesajın üstünde numara yerine kurumun adı yazar. 0555 ile başlayan bir numaradan gelen resmi üsluplu bir mesaj, kelimesi kelimesine doğru yazılmış olsa bile taklittir.
Başlıktaki isim de tek başına güvence değildir, çünkü o ismi gönderen yazar. Bu yüzden sıralama şudur: önce bağlantının en sağdaki alan adına bakın, sonra gönderenin numara mı isim mi olduğuna. İkisi birden uymuyorsa mesajı silin.
Bağlantıya dokunmak tek başına hesabınızı boşaltmaz. Zarar, açılan sayfada ne yaptığınıza bağlıdır. Sıra şöyle işliyor:
Sadece sayfayı açıp hiçbir şey yazmadan kapattıysanız durum çok daha iyidir. Yazdıysanız aşağıdaki bölüm sizin için.
Panik yardımcı olmuyor, sıra yardımcı oluyor. Hangi bilgiyi verdiyseniz oradan başlayın.
Resmi kanallar şöyle: T.C. İçişleri Bakanlığı Emniyet Genel Müdürlüğü Siber Suçlarla Mücadele Daire Başkanlığı, ihbar için 112 Acil Çağrı Merkezi ihbar portalını gösteriyor (ihbar.ng112.gov.tr). Zararlı bağlantı bildirimlerini Ulusal Siber Olaylara Müdahale Merkezi (USOM) topluyor; USOM hizmetleri T.C. Siber Güvenlik Başkanlığı tarafından siberguvenlik.gov.tr adresinden yayımlanıyor.
Turkcaller'ı varsayılan mesaj uygulamanız yaparsanız aynı işaretler, yani linkin biçimi, gönderenin numara mı isim mi olduğu ve metnin kurumsal dili, mesaj size görünmeden önce kontrol edilir. Sahte kargo mesajı ayrı bir klasöre düşer: bildirim çıkarmaz, gelen kutunuzda görünmez.
Karar tek bir kelimeye dayanmıyor. Bağlantının biçimi, gönderenin numara mı başlık mı olduğu, harf oyunlarıyla gizlenmiş kelimeler ve aynı metnin kısa süre içinde farklı numaralardan gelmesi birlikte değerlendiriliyor.
Uygulamayı yeni kurduğunuzda sınıflandırma telefonun içinde çalışır; Koruma ekranında bunun adı Basit koruma, Gelişmiş koruma ise kapalıdır ve kararı size sorulur. Uygulamayı güncelleyerek gelen kullanıcılarda Gelişmiş koruma bir kez açık gelir; bu seçenekte gelen mesajın içeriği sunucumuzda yapay zeka ile değerlendirilir ve daha ince kalıplar da yakalanır. Hangi seçenekte olduğunuzu Koruma ekranından görür, istediğiniz an değiştirirsiniz.
Bir göndericinin son 24 saatte kaç kişiye ulaştığı ise sohbetin üstünde ayrı bir bilgi uyarısı olarak gösterilir. Bunun için mesajın içeriği değil, yalnızca gönderenin adresi kullanılır.
Sahte kargo mesajı size özel seçilmiş değil. Aynı metin aynı gün yüz binlerce numaraya gidiyor. Dolandırıcının tek ihtiyacı, o an gerçekten kargo bekleyen küçük bir azınlık; neredeyse herkesin haftada bir paketi yolda olduğu için bu azınlık hiç de küçük çıkmıyor.
Mesaj sizi korkutmaya da çalışmıyor, aksine çok sıradan görünüyor. Büyük rakamlar şüphe uyandırdığı için istenen para bilerek ufak tutuluyor. Buna kısaca smishing deniyor: SMS üzerinden oltalama. Kargo en yaygın kılığı, ama aynı kalıp e-Devlet tebligatı, banka güvenlik uyarısı, icra takibi ve elektrik faturası kılığında da geliyor.
Spam klasörü, bağlantı uyarısı ve arayan kimliği ücretsiz sürümde çalışır; ücretsiz sürüm reklamlıdır ve günlük bir sorgu kotası vardır. Telefonunuz çaldığında kimin aradığını görmek bu kotadan düşmez. Premium reklamları kaldırır, günlük hakkı yükseltir ve numaranızı kimin sorguladığını size bildirir.
Kart bilgisi, şifre ya da doğrulama kodu yazmadıysanız ve sayfanın indirttiği bir dosyayı kurmadıysanız durum büyük olasılıkla iyidir. Yine de birkaç gün kart hareketlerinizi takip edin ve numarayı spam olarak bildirin.
Bankanızı hemen arayın; numarayı kartınızın arkasından ya da bankanın kendi uygulamasından alın, mesajdan değil. Kartı kapattırın ve son işlemleri kontrol edin. Telefonunuza gelen doğrulama kodunu da sayfaya yazdıysanız bunu aynı aramada söyleyin.
Mesajdaki bağlantıyı ve numarayı hiç kullanmayın. Kargo şirketinin uygulamasını ya da siparişi verdiğiniz mağazanın sipariş sayfasını kendiniz açın, takip numarasını oradan görün. Gerçek bir teslimat sorunu her iki yerde de görünür.
Evet. Gönderici başlığındaki isim gönderen tarafından yazılır, dolayısıyla taklit edilebilir. Bu yüzden isme değil, mesajın içindeki bağlantının en sağdaki alan adına bakın; ödemeyi bir bağlantıya bağlayan kargo bildirimini de kabul etmeyin.
Dolandırıcılık ihbarını 112 Acil Çağrı Merkezi portalından yapabilirsiniz: ihbar.ng112.gov.tr. Zararlı bağlantıyı ayrıca USOM'a bildirin: siberguvenlik.gov.tr. Mesajı silmeden önce ekran görüntüsünü alın, ihbarda işinize yarar.
Aynı kampanya her seferinde farklı bir numaradan gelir, bu yüzden tek tek engellemek yavaş kalır. Bağlantı biçimini ve gönderen tipini gören sınıflandırma, numara değişse de aynı kalıbı yakalamaya devam eder.
Uygulamayı yeni kurduğunuzda sınıflandırma telefonun içinde çalışır; Koruma ekranında bunun adı Basit koruma. Uygulamayı güncelleyerek gelen kullanıcılarda Gelişmiş koruma bir kez açık gelir ve bu seçenekte gelen mesajın içeriği sunucumuzda yapay zeka ile sınıflandırılır. Hangi seçenekte olduğunuzu Koruma ekranından görür, istediğiniz an değiştirirsiniz.
Hayır. Doğrulama kodları otomatik filtrelerin tamamından muaftır, çünkü beklediğiniz bir kodu kaçırmak en pahalı hatadır. Kendi kararlarınız yine geçerli: bir göndereni engellerseniz ya da kendi engelli kelimenizi eklerseniz onun kodları da gizlenir; uygulama engellemeden önce bunu size hatırlatır.
Sohbeti açıp Spam değil deyin. Sohbet gelen kutusuna taşınır ve o gönderen bir daha spam olarak işaretlenmez. Kararınız cihazınızda kalıcıdır.
Resmi bildirimlerinizi her zaman e-Devlet Kapısı üzerinden, yani turkiye.gov.tr adresinden kendiniz açarak kontrol edin. Bir mesajdaki bağlantı üzerinden giriş yapmayın; giriş sayfasını her zaman adres çubuğuna kendiniz yazarak açın.
Turkcaller'ı varsayılan mesaj uygulamanız yapın; şüpheli mesajlar ayrı bir klasöre düşsün, bağlantılar açılmadan önce kontrol edilsin ve arayan numara ekranda adıyla görünsün.
App StoreGoogle Play
TürkCaller